دیدنیهای همدان
نویسنده: سید علیرضا شمس نیا - دوشنبه ٢٦ اسفند ۱۳۸٧

عید نوروز نزدیک است و سفرهای نوروزی در پیش برای همین در پست های مختلف به نقاط دیدنی ایران می پردازم برای چهارمین مورد این شما و این هم دیدنیهای همدان :
آرامگاه استر و مردخای
در ابتدای خیابان دکتر شریعتی و در ضلع شمالی آن آرامگاه «استر و مردخای» واقع است. یهودیان اعتقاد دارند قبر استر زن «خشایار شاه هخامنشی» و عموی او مردخای در سردابه این بنا قرار دارند. بنای آرامگاه مربوط به دوره صفویه است که درجای آرامگاه قبلی که دوره تیموریان بوده ساخته شده است. در تورات عهد عتیق و در کتاب استر ماجرای آزادی قوم یهود بوسیله مردخای که توسط استر از شاه هخامنشی خواسته شده است بصورت مشروح آمده یهودیان «عید پوریم» را به همین مناسبت برپا می دارند. آرامگاه استرو مردخای از این نظر برای آنان به منزله زیارتگاه است. داخل آرامگاه چند کتیبه گچی و سنگی به خط عبری دیده می شود.
آرامگاه بابا طاهر عریان
عارف وارسته باباطاهر همدانی ، از شاعران معروف اواسط قرن پنجم هجری ایران و معاصر طغرل بیک سلجوقی بوده است . " بابا " بقی بوده که به پیروان وارسته سرداده اند و "عریان" به دلیل بریدن وی از تعلقات دنیوی بوده است . ترانه ها یا دوبیتی های باباطاهر در بحر هنوج مسدس محذوف و به لهجه لری سروده شده است . 2 قطعه و چند غزل با لهجه لری نجموعه کلمات قصار به زبان عربی و کتاب "سرانجام " از آثار دیگر وی است . اشعار او سرشار از معانی دل انگیرو عواطف دقیق است و کتاب سرانجام شامل دو بخش عقاید عرفا و صوفیان و " الفتوحات الربانی فی الشارات الهمدانی" است .
از خاندان ، تحصیلات و زندگی باباطاهر اطلاع صحیحی در دسترس نیست . اما در سال 447 هجری با طغرل سلجوقی دیدار کرده و مورد احترام او نیز قرارگرفته است و در یکی از دوبیتی های مشهورش ، سال تولدش را به حروف ابجد گنجانده که پس از محاسبه توسط میرزا مهدی خان کوکب در عهد قاجاریه 326 هجری رسیده است و پس از 85 سال زندگی سراسر عشق و شور وفات یافته است . آرامگاه او در شمال شهرهمدان درمیدان بزرگی بنام وی قراردارد . بنای مقبره باباطاهر در ادوار گذشته چندین بار بازسازی شده است . در قرن ششم هجری برجی آجری و هشت ضلعی بوده است ، دردوران حکومت رضاخان پهلوی نیز بنای آجری دیگری بجای آن ساخته شده بود . در جریان این بازسازی ، لوح کاشی فیروزه ای رنگی مربوط به قرن هفتم هجری بدست آمد که دارای کتیبه ای به خط کوفی برجسته و آیاتی از قرآن مجید است و هم اکنون در موزه ایران باستان نگهداری می شود . احداث بنای جدید در سال 1344 شمسی با همت انجمن آثار ملی و شهرداری وقت همدان و توسط مهندس محسن فروغی انجام شده است . برخی از بزرگان و ادیبانی که در جوار مزار باباطاهر آرمیده اند عبارتند از : محمدابن عبدالعزیز از ادبای قرن سوم هجری ، ابوالفتح اسعد از فقهای قرن ششم ، حاجی میرزا علی نقی کوثر از دانشمندان قرن سیزدهم و مفتون همدانی از شعرای قرن چهاردهم ( متولد 1268 در همدان ، متوفی به سال 1330 و صاحب دیوان شعر و انسان کامل ) . این بنای تاریخی طی شماره 1780 مورخه 21/2/1376 به ثبت آثار تاریخی و ملی ایران رسید .
برج قربان
برجی است 12 ترک ساخته شده از آجر، پوشش سقفی آن هرمی شکل است. در سردابه از قرار معلوم «شیخ الاسلام حسن ابن طاهر همدانی» معروف به «حافظ ابوالعلاء» مدفون است. گفته می شود چند تن از امراء «سلجوقی» در آن مدفون هستند. بنای برج مربوط به دوره ایلخانی می باشد. درون برج سنگ قبری با تاریخ 1009 هجری قمری که (دوره صفویه ) را نشان می دهد دیده می شود.
برج قربان قبلاً در میان مدرسه و جوار مسجدی بوده که محل درس و موعظه حافظ ابوالعلاء همدانی از قاریان بزرگ قرآن کریم بوده ، از حافظ ابوالعلاء مقری بزرگ قرآن مجید رساله هایی درباره قرائت قرآن کریم باقی است.
تندیس شیر سنگی
این مجسمه که در همدان به «سنگ شیر» معروف است گفته می شود از آثار دوره (ماد) یا دوره (پارتها) می باشد. برخی هم آن را از اسکندر مقدونی و دوره هخامنش می دانند به احمتال قوی « سنگ شیر» همدان یک اسطوره بسیار قدیمی است که مربوط به دوره ماد باید باشد.
این پیکر دارای دست و پا بوده که تا زمان «مردآویچ زیادی» سالم بوده است. مردآویچ درسال 319 قمری دست و پای آن را شکسته و از روی سکو به پائین انداخته است. سنگ شیر امروز یک نماد باستانی همدان است، از سنگی یکپارچه تراشیده شده است. مردم همدان سنگ شیر را سمبلی از ماندگاری شهر خود می دانند.
گنبد علویان
گنبد علویان در چهار باغ علویان در نزدیکی میدان امام زاده عبدا… قرار دارد. بر اساس شناسنامه فنی بنا، این گنبد یکی از یادمانهای متعلق به اواخر دوره سلجوقیان در قرن ششم هجری است، که توسط خاندان علویان ابتدا به عنوان مسجد احداث شده است و سپس در دوره های بعد با ایجاد سردابی در زیر زمین ، به مقبره آن خاندان تبدیل گردیده است.
علت نامگذاری این بنا به گنبد علویان این بوده است که در گذشته های دور دارای گنبد بوده، گر چه در اثر گذشت زمان، گنبد آن فرو ریخته است. از سوی دیگر، علاقه شدید مردم به سادات و دوستداران علی (ع) و مدفون بودن دو تن از احفاد خاندان علویان در این بنا، از دلایل دیگر آن بوده است.
متاسفانه از هویت دقیق مدفونین اطلاعات دقیقی در دست نیست. این اثر یکی از شاهکارهای معماری و گچ بری بعد از اسلام در همدان است، و در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
آرامگاه بوعلی سینا ، کتیبه های گنجنامه ، غار علیصدر ، نیایشگاه نوشیجان و ... از دیگر جاذبه های گردشگری همدان به شمار می روند.
دیدنیهای مشهد
نویسنده: سید علیرضا شمس نیا - شنبه ٢٤ اسفند ۱۳۸٧

عید نوروز نزدیک است و سفرهای نوروزی در پیش برای همین در پست های مختلف به نقاط دیدنی ایران می پردازم برای سومین مورد این شما و این هم دیدنیهای مشهد :
حرم مطهر
حرم حضرت رضا (ع) که روضه منوره نیز گفته می شود و در زیر گنبدی زرین قرار دارد با رواقهای گوناگونی که هر یک نام جداگانه ای دارند، احاطه شده است. مرقد مطهر حضرت رضا (ع) در داخل ضریح قرار دارد. هنرمندان زبردست اوج قدرت هنری خود را در خلق آثار زیبا و شکوهمند این مکن بکار گرفته اند. دیوارهای حرم تا ارتفاع 20 سانتی متر با سنگ مرمر پوشیده شده است و بالای آن به ارتفاع 92 سانتی متر با کاشیهایی بسیار گرانبها و ارزشمند، مشهور به «سلطان سنجری» مزین شده است. برروی این کاشیهای نفیس آیات قرآن و احادیث معصومین (ع) با خطوط رقاع و ثلث و نقشهای اسلیمی برجسته دیده می شود. کتیبه بسیار مهمی که در حرم مطهر به چشم می خورد، در زیر گنبد بر سر دیوارهای حرم است و حرم مطهر را دور می زند. بر این کتیبه که 80 سانتی متر عرض دارد. سوره مبارکه جمعه با خط ثلث جلی نوشته شده است. که اثر خطاط مشهور دوره صفوی «علیرضا عباسی» است.
رواقها
در اطراف حرم مطهر رواقها و بیوتات مختلفی احداث شده است که مشهورترین این رواقها عبارتند از: مسجد بالاسر، دارالسیاده، دارالحفاظ، دارالسلام، دارالسرور، دارالزهد، دارالذر، دارالسعاده، گنبد حاتم خانی، دارالضیافه، گنبد الهوردی خان، توحید خانه، دارالفیض، دارالشکر، دارالشرف و رواق بزرگ دارالولایه.
گنبد طلا
بقعه مبارکه حرم رضویه دارای گنبد طلا و درخشانی است که بر فراز حرم امام رضا(ع) قرار دارد و بزرگترین و نمایان ترین شاخص و نماد «مشهد مقدس» به شمار می رود. ارتفاع آن از کف حرم تا بالای گنبد 20/31 متر است. کتیبه بزرگی به صورت یک نوار گنبد را دور می زند. این کتیبه به خط «علیرضا عباسی» می باشد.
صحن جدید قاجاریه (صحن آزادی)
این صحن در مشرق حرم مطهر واقع شده است. این صحن نیز دارای چهار ایوان است. مشهورترین آنها، ایوان طلاست که متصل به حرم مطهر می باشد.
صحن عتیق صفویه (صحن انقلاب)
یکی از زیباترین و با شکوه ترین اماکن آستان قدس رضوی صحن عتیق صفوی یا صحن انقلاب است. در این صحن چهار ایوان به نامهای: ایوان عباسی (شمالی)، ایوان طلا (جنوبی)، ایوان نقارخانه (شرقی) که ساختمان نقارخانه بر روی آن ساخته شده است و ایوان ساعت (غربی) که ساعت بزرگی بر آن قرار دارد دیده می شود. بنای این ایوان ها از بهترین نوع هنر معماری اسلامی است ساختمان ایوان طلای این صحن به دستور امیرعلی شیرنوائی وزیر دانشمند «سلطان حسین بایقرا» در سال 872 ق بنا شده است. ولی تکمیل بنای این صحن به دستور شاه عباس انجام گرفته است. بنای زیبای نقاره خانه، سقاخانه (حوض اسماعیل طلایی) در وسط صحن انقلاب و ساعت برروی ایوان غربی از دیدنیهای این صحن است.
صحن جمهوری اسلامی
این صحن به وسعت 000/10 متر مربع در سال 1365 ش. احداث شده است. در این صحن دو گلدسته در پشت سردرهای شمالی و جنوبی هر یک به ارتفاع 30 متر ساخته شده است. صحن مذکور از طریق رواق دارالولایه به حرم مطهر مرتبط می شود.
صحن قدس
این صحن بعداز انقلاب احداث و 2500 متر مربع وسعت دارد. در طبقه همکف آن 28 حجره به ارتفاع 6 متر و یک ایوان به وسعت 150 متر مربع که به ایوان قبله معروف است بنا شده است.
مسجد گوهرشاد
مسجد گوهرشاد یکی از مشهورترین مساجد ایران است. این مسجد که در مجاورت حرم حضرت رضا (ع) قرار دارد، به دستور «گوهرشاد خاتون» همسر «شاهرخ تیموری» در سال 821 ق ساخته شده است. هم اکنون مساحت کل این مسجد 9410 متر مربع می باشد. این مسجددارای یک صحن و چهار ایوان و هفت شبستان بزرگ است در طرفین ایوان زیر گنبد یا ایوان مقصوره، دو مناره زیبا، هر یک به بلندی 40 متر قرار دارد. منبر آن در سال 1243 ق به شیوه منبت کاری از چوب گردو ساخته شده است. در این منبر آهن و میخ به کار نرفته است.
کتابخانه و مرکز اسناد آستان قدس رضوی
ساختمان بزرگ کتابخانه در محل بین بست بالا (بست شیخ توسی) و بست طبرسی قرار دارد. سابقه تأسیس کتابخانه آستان قدس رضوی به سال 618 ق می رسد. این کتابخانه اکنون یکی از غنی ترین و بزرگترین کتابخانه های جهان اسلام و خاور میانه است. این کتابخانه به 36 زبان کتاب دارد. قدیمی ترین کتب خطی کتابخانه، آرشیو مجلات و روزنامه های قدیمی و جاری این کتابخانه از اهمیت خاصی برخوردار است. ساختمان جدید کتابخانه با گنجایش یک میلیون جلد کتاب و چندین سالن مطالعه و سایر امکانات در سالهای اخیر احداث شده است. بنیاد پژوهش های آستان قدس رضوی در نزدیکی کتابخانه واقع شدها ست.
موزه های آستان قدس رضوی
موزه مرکزی آستان قدس رضوی یکی از زیباترین و غنی ترین موزه های ایران به شمار می رود. ساختمان آن در ضلع شرقی صحن موزه یا صحن امام خمینی قرار دارد. قدمت اشیای آن به قرن ششم هجری می رسد. از آثار بی نظیر این موزه سنگ مرقد امام هشتم است که به خط کوفی برجسته در سال 516 ق با نهایت ظرافت حجاری شده است. که بر لوحی از مخمل قرار دارد. موزه قرآن، موزه تمبر، موزه سکه و موزه تاریخ مشهد از دیگر موزه های آستان قدس رضوی می باشد. دانشگاه علوم اسلامی رضوی، مهمانسرای حضرت، دارالشفای امام رضا(ع) از دیگر اماکن و مجموعه های اطراف حرم مطهر حضرت رضا (ع) می باشد.
مزارات و بناهای مذهبی تاریخی مشهد
یکی از سنن نیک اسلامی، گرامی داشت بزرگان دین و دانش است که حتی پس از درگذشت آنان، نسبت به آرامگاهشان رعایت می شود. و این نمونه ای از حس حق شناسی ایرانیان است که موجب تشویق آیندگان می شود تا با کسب دین و دانش نام خود را جاوید (مخلد) و آرامگاه خویش را مورد احترام و تقدیس اهل معرفت قرار دهند.این بزرگداشت چه بسا به صورت بنای یادبودی و یا بقعه و آرامگاهی مجلل، جلوه می کند.
در شهر مشهد به جهت اینکه مدفن مطهر حضرت امام رضا (ع) می باشد بزرگان و دانشمندان بسیاری در محوطه حرم مطهر و سایر نقاط مدفون هستند از آن جمله: آرامگاه دانشمند بزرگ اسلامی بهاالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهائی در صحن موزه. آرامگاه شیخ حر عاملی محدث بزگر و مولف کتاب وسایل الشیعه در صحن عتیق صفویه آرامگاه شیخ طبرسی مفسر بزرگ قرآن متوفی به سال 548 ق صاحب تفسیر مجمع البیان در گورستان ابتدای خیابان طبرسی (باغ رضوان) که اخیراً آرامگاه جدیدی بر آن ساخته اند. آرامگاه شیخ محمد عارف متوفی به سال 985 ق مشهور به پیر پالاندوز در ابتدای پایین خیابان می باشد.
آرامگاه خواجه ربیع
«ربی بن خثیم» مشهور به خواجه ربیع از شخصیتهای اسلامی است که به زهد مشهور بوده است. بقعه او در وسط باغی با گنبدی مرتفع قرار دارد. تاریخ ساختن آن مربوط به قرن 11 ق و از بناهای دوره صفوی است. وفات خواجه ربیع را سال 63 ق ذکر کرده اند. داخل بقعه دو کتیبه به خط «علیرضا عباسی» نوشته شده است. این زیارتگاه در انتهای بلوار خواجه ربیع واقع است. آرامگاه خواجه اباصلت و خواجه مراد، در ابتدای جاده مشهد نیشابور گنبد خشتی «مدفن امام زاده محمد» در خیابان طبرسی، گنبد سبز «مدفن شیخ محمد مومن» در خیابان آخوند خراسانی از دیگر مزارات و ابنیه تاریخی شهر مشهد است.
آرامگاه فردوسی
حکیم ابوالقاسم فردوسی در سال 411 ق زندگی را بدرود گفت. بزگترین حماسه سرای ایران شاهنامه را در مدت 30 سال سروده است. آرامگاه این شاعر نامی در 24 کیلومتری شمال غربی مشهد (توس) در مسیر جاده مشهد ـ قوچان واقع شده است. آرامگاه فردوسی در باغ بسیار مصفائی قرار دارد. داخل محوطه آرامگاه تابلوهای سنگی زیبا از داستانها و حماسه های شورانگیز شاهنامه وجود دارد. در مغرب باغ آرامگاه موزه فردوسی قرار دارد.
بنای هارونیه
در نزدیکی آرامگاه فردوسی بنای هارونیه قرار دارد که تاریخ دقیق بنا روشن نیست. وجه تسمیه این بنا معلوم نمی باشد. احتمالاً این ساختمان مدتی خانقاه بوده است. چون آرامگاه امام محمد غزالی در توس می باشد ولی محل آن دقیقاً روشن نیست در مجاورت این بنا به یادبود این دانشمند، سنگ مزاری نصب شده است.
آرامگاه و موزه نادر
در بالاخیابان مشهد و در چهار راه شهدا، در میان باغ مصفایی آرامگاه نادر بنا شده است. این ساختمان در سال 1338 هجری شمسی ساخته شده است. مجسمه نادر در حالی که سوار بر اسبی است و تبر زین در دست دارد بر فراز آرامگاه نصب شده است. ارتفاع این مجسمه 5 متر می باشد. وزن تقریبی آن حدود 14000 کیلوگرم است.در داخل آرامگاه موزه ای هم وجود دارد. آرامگاه افسر رشید و فداکار شهید سرهنگ محمدتقی خان پسیان نخستین فرمانده و بنیان گذار ژاندارمری در ایران در پشت بنای آرامگاه نادر قرار دارد.
زیارتگاه میامی (امام زاده یحیی)
در 50 کیلومتری مشهد در مسیر جاده سرخس آرامگاه امام زاده یحیی قرار دارد. او از فرزندان زید و نواده امام سجاد (ع) است. و در سال 107 ق در جنگی با حکام اموی به شهادت رسید. بقه مبارکه امام زاده یحیی و بنای ساختمان آن متعلق به قرن دهم هجری است. که در سال های اخیر مجدداً بازسازی و توسعه یافته است.
کوهسنگی
تفرجگاه کوه سنگی در جنوب غربی مشهد در انتهای خیابان کوهسنگی و در دامنه کوههای جنوبی مشهد قرار دارد. این پارک دارای استخر و سالن غذاخوری برای پذیرایی عمومی می باشد. طرح توسعه گردشگاه کوهسنگی شامل ایجاد فرهنگسرا، موزه مردم شناسی، امکانات ورزشی از سال 1376 آغاز شده است. مجموعه تفریحی و فرهنگی کوهسنگی پس از توسعه، پیرایش و بازسازی بصورت بزرگترین تفریحگاه مشهد در خواهد آمد.
پارک ملت
این پارک در مغرب مشهد و در حاشیه بلوار وکیل آباد واقع است. مساحت آن 000/720 متر مربع می باشد. پارک ملت از بزرگترین و با صفاترین پارکهای مشهد محسوب می شود. دانشگاه فردوسی مشهد در مقابل این پارک واقع شده است.
پارک جنگلی وکیل آباد
بوستان وکیل آباد در انتهای بزرگراه وکیل آباد قرار دارد که دارای قناتی با آب گوارا می باشد. در مجاورت پارک جنگلی وکیل آباد مجموعه تفریحی کوهستانی پارک شادی قرار دارد. در این مجموعه انواع وسایل تفریحی و سرگرمی وجود دارد.
پارک میرزا کوچک خان جنگلی
این پارک در خیابان دانش شرقی قرار دارد. این پارک دارای استخر شنا و امکانات تفریحی و ورزشی می باشد. سایر پارکهای بزرگ مشهد عبارت است از باغ ملی در خیابان امام خمینی (ره)، پارک وحدت، پارک مصلی، پارک کودک، پارک دانشگاه، بوستان قائم در بحرآباد، پارک جنگلی فرودگان و ...
اماکن سیاحتی حومه مشهد
بند گلستان
بعداز پارک جنگلی وکیل آباد در فاصله 4 کیلومتری طرقبه بند قدیمی گلستان برروی رودخانه گلستان قرار دارد. طول تاج بند در حدود 120 متر، ارتفاع آن 14، عرض پایه 28 و عرض تاج 14 متر می باشد.
طرقبه
در جنوب غربی مشهد بخش طرقبه واقع شده است. این آبادی در منطقه کوهستانی و دارای باغهای فراوانی است. رودخانه ای از کنار آن عبور می کند. در این بخش پارک عمومی زیبایی وجود دارد. سبدهای دستی ساخته شده توسط روستاییان این بخش سوغات طرقبه می باشد.
شاندیز
در منطقه کوهستانی شاندیز، چشمه سارها و باغات فراوانی وجود دارد. پوستین دوزی یکی از صنایع دستی این منطقه است.
بخش کلات
بخش کلات از توابع شهرستان مشهد، در 151 کیلومتری شمال مشهد قرار دارد و منطقه ای تفریحی و خوش آب هوا (به ارتفاع 2100 متر از سطح دریا) محسوب می شود. آثار تاریخی آن عبارتند از:
ـ کاخ خورشید: ساختمان کاخ از دوره نادرشاه است و معماری آن به سبک هندی و به شکل استوانه ای است. این کاخ در 3 طبقه و به ارتفاع 25 متر بنا شده است.
ـ مسجد کبود: از بناهای دوره نادر است. زیباترین قسمت مسجد گنبد آن است که دو قابه می باشد.
ـ کتیبه نادری: در آستانه ورود به کلات در کنار رودخانه مصفایی محلی به نام (دربند) قرار دارد. بر دیواره کوه کتیبه ای حک شده است که به (کتیبه نادر) معروف است.
دیدنیهای تبریز
نویسنده: سید علیرضا شمس نیا - پنجشنبه ٢٢ اسفند ۱۳۸٧

عید نوروز نزدیک است و سفرهای نوروزی در پیش برای همین در پست های مختلف به نقاط دیدنی ایران می پردازم برای دومین مورد این شما و این هم دیدنیهای تبریز :
¤ «شاه گلی» یا «ائل گلی»: «استخر شاه سابق» یا «استخر مردم» فعلی، از گردشگاه های بسیار فرح انگیز و زیبا و بزرگ و با صفای شهر است که تقریباً در تمام فصول سال، جذابیت های چهارفصل خاصی دارد و در سرمای «شخته» زمستان معروف تبریز هم دوستداران خود را دارد.
¤ ساختمان شهرداری: در میدان ساعت شهر واقع است و به سال 1314 در گورستان متروک کوی نوبر و با نظارت مهندسان آلمانی ساخته شد و نقشه آن دقیقاً مشابه ساختمان های آلمان در خلال دو جنگ جهانی اول و دوم است.
زیربنای این ساختمان معظم 6500 متر مربع و مساحت آن 9600 متر مربع است و برج ساعت آن، که به «بیگ بن لندن» شباهت زیادی دارد، دارای 4/30 متر ارتفاع بوده و طرح بنا، عقابی در حال پرواز است.
¤ کتابخانه ملی (اولیه): را که در ضلع شمالی باغ فجر کنونی یا گلستان سابق قرار دارد و ساختمانی سنگی است که برای انجمن شهر تبریز طراحی و ساخته شده بود و گنجینه ارزشمندی از کتب نفیس قدیمی خطی و چاپی جهان بود.
¤ بازار تبریز: در سال 54 به شماره 1097 بعنوان آثاری از مجموعه آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بزرگترین بازار سرپوشیده جهان است و باعث حیرت مارکوپولو، ابن بطوطه، حمدالله مستوفی و یاقوت حموی بوده است.
¤ خلعت پوشان: برج خلعت پوشان در 10 کیلومتری جاده تبریز- تهران قرار دارد و برجی آجری منشوری شکل است که در اواخر دوره صفویه احداث گردیده و در زمان قاجار، خلعت های اهدایی شاهان برای حاکمان آذربایجان را در این برج، بر روی دوش آنان می انداختند. آخرین این مراسم در سال 1330 هجری قمری، در حکمرانی «صمدخان مراغه ای» بود.
¤ خانه مشروطیت: خانه ای است که به مهدی کوزه کنانی تعلق داشت و رهبران مشروطیت در آن جلسه تشکیل می دادند. بسیار دلگشا و دیدنی است که در سال 1247 هجری شمسی احداث شده و در جنب مجموعه بازار بزرگ تبریز قرار گرفته است.
¤ مقبره الشعرا: آرامگاه صدها شاعر نامی است که در خیابان ثقه الاسلام قرار گرفته است و محمد حسین شهریار، اسدی طوسی، خاقانی شیروانی، همام تبریزی، مغربی تبریزی، لسانی شیرازی، مانی شیرازی، قطران تبریزی و ظهیرالدین فارابی و شهید مشروطه «ثقه الاسلام» در آن آرمیده اند.
¤ دو کمال: در بیلانکوه تبریز واقع بوده و مقابر «کمال الدین بهزاد» (نقاش معروف) و «کمال خجندی» (شاعر) است که در کنار همدیگر دفن شده اند.
«بهزاد»، معروفترین نقاش مینیاتوریست قرن دهم هجری و کمال الدین مسعود خجندی (تاجیکستان)، از شعرای معروف قرن هشتم و نهم هجری هستند که در میان باغی مشجر و بنایی سنگین و باوقار قرار گرفته اند، این دو مقبره به سال 1338 توسط خود تبریزی ها، کشف شد.
¤ موزه آذربایجان:
در مابین عمارت شهرداری و مسجد کبود قرار گرفته و بیش از 3000 مترمربع مساحت داشته و سال 1341 بهره برداری شده است که 2350 قطعه اشیای دیدنی و تاریخی دارد.
¤ سنگ بسم الله: در قاهره مصر، نوشته شده است و اثر میرزای سنگلاخ است که برای قبر پیامبر اسلام(ص) درنظر گرفته شده بود و به دربار عثمانی برده شده بود تا به همین منظور استفاده شود ولی گفته می شود بی توجهی سلطان، باعث شد تا «بسم الله» به بقعه سیدابراهیم آورده شود که در تبریز قرار دارد. این سنگ زیبای مستطیلی شکل دارای ابعاد 25/1*70/3 است و تاریخ حجاری آن 1270 قمری است.
¤ برج آجری آتش نشانی: برجی آجری است که در مرکز شهر قرار گرفته و 23 متر ارتفاع دارد و یک رشته راه پله حلزونی تا بالای برج از داخل کشیده شده است. این برج از آثار اواخر دوران قاجار است.
¤ ارک تبریز: از بناهای دیدنی، بزرگ و حساس تبریز است و اکنون در مرکز شهر قرار دارد. به دستور تاج الدین علیشاه جیرانی وزیر سلطان ابوسعید و به سال 716 هجری قمری ساخت آن آغاز شد که در سال 724 (پس از 8 سال) به پایان رسیده است.
¤ قوری گل: گردشگاه زیبا و دیدنی قوری گل در 35 کیلومتری تبریز- بستان آباد قرار دارد و از تالاب های بین المللی و شناخته شده جهان است. تنوع گیاهی، آبزیان و پرندگان آن چشمگیر است.
¤ بقعه سیدحمزه: در خیابان ثقه الاسلام (سرخاب) تبریز قرار دارد و قدمت آن به 714 هجری قمری و اواخر صفویه می رسد. سیدحمزه از نوادگان حضرت موسی بن جعفر(ع) است.
¤ مسجد صاحب الامر: قدمت این بنا و محل به عصر صفویه می رسد و در زمان شاه طهماسب احداث شده است ولی توسط سپاهیان عثمانی (سلطان مراد چهارم) تخریب شد که بعدا مرمت شد و مرمت آن از طرف میرزا محمد ابراهیم وزیر آذربایجان صورت گرفت. صاحب الامر در زلزله تبریز ویران شد ولی در 1208 هجری، جعفرخان دنبلی، آن را دوباره تجدید کرد.
¤ عون بن علی؛ بر فراز قله کوه سرخاب یا عینالی قرار گرفته و قدمت آن به دوران ایلخانی و قرن نهم هجری می رسد.
اصل بنا مقبره و مسجد است با گنبد و 19 اتاق پوشش گنبدی.
¤ کلیسای کاتولیک ها: در کوچه میارمیار تبریز واقع بوده و قدمت آن به سال 1910 میلادی (1291 شمسی) می رسد و بزرگترین کلیسای ایران شناخته می شود که 12 متر ارتفاع دارد.
¤ کلیسای سهرقه: در 13 کیلومتری جاده تبریز- صوفیان بوده و قدمت آن به 5-6 میلادی می رسد. بنای کنونی کلیسا، در سال 1840 میلادی به دست معماران روسی و فرانسوی ساخته شده و از آثار نفیس معماری به شمار می رود.
¤ کلیسای سرکیس مقدس: در منطقه بارون آواک تبریز واقع است و ساخت آن به دوران قاجاریه می رسد.
¤ مدرسه تومانیانس تبریز: مدرسه کاملا سنگی تومانیانس در بارون آواک (منطقه ارمنی تبریز) قرار گرفته است که قدمت آن به 1895 میلادی (1274 شمسی) می رسد.
¤ مقبره شیخ محمود شبستری: خالق منظومه عرفانی گلشن راز، در اینجا آرمیده است. شیخ محمود در 720 هجری قمری فوت کرد و در کنار استاد خود، بهاءالدین یعقوب تبریزی، به خاک سپرده شد که بقعه ای برای هر دو قبر احداث شده است.
¤ جنگل های ارسباران: شاخص ترین منطقه گردشگری قره داغ یا ارسباران چیچکلی نام دارد که با لوح افتخار «یونسکو» اعتبار جهانی یافت.
¤ کلیسای سن استپانوس: در 15 کیلومتری غرب جلفا و در حاشیه جنوبی ارس واقع است که مورد توجه خاص ارامنه، به ویژه در جشن های ژانویه است.
¤ روستای اوشتبین: در میان جنگل های زیبای ارسباران یک دهکده تاریخی و بسیار جالب وجود دارد که به اوشتبین معروف است و معماری منحصر به فردی دارد.
قدمت اوشتبین به دوران صفویه می رسد.
¤ آسیاب خرابه: در منطقه سیه رود با فاصله 10 کیلومتر از جاده جلفا- سیه رود است و یکی از زیباترین آبشارهای کشور را دارد.
¤ آرامگاه شیخ شهاب الدین اهری: در اهر قرار گرفته است و مدفن عارف بزرگ آذربایجان و میعادگاه سالکان طریقت، ادبا و عرفاست.
¤ روستای کندوان: در منطقه اسکو قرار گرفته و آب معدنی و معماری صخره ای خانه های مردم، زبانزد تاریخ شناسان ایران و جهان است و از نواحی بسیار خوش آب وهوا و دیدنی آذربایجان است.
¤ قلعه بابک: در کلیبر و در 16 کیلومتری جنوب غربی این شهر قرار دارد. برج و باروهای آن فراوان است و از سنگ مالون برای برج های مدور آن استفاده شده ضمن اینکه ملات ساروج نیز به کار رفته است. البته باروهای قلعه بابک خرمدین از سنگ خاراست.
ساخت قلعه بابک را به دوران ساسانیان تخمین می زنند.
¤ محراب مسجد جامع مرند: طبق کتیبه، بنای مسجد در سال 731 هجری قمری و در زمان ابوسعید بهادرخان احداث شده است. ارتفاع محراب 6 متر و عرض آن 75/2 متر است که در جنوب مسجد قرار گرفته و نام سازنده محراب نیز «عبدالفقیر نظام» بر روی آن حک شده است.
دیدنیهای شیراز
نویسنده: سید علیرضا شمس نیا - چهارشنبه ٢۱ اسفند ۱۳۸٧

عید نوروز نزدیک است و سفرهای نوروزی در پیش برای همین در پست های مختلف به نقاط دیدنی ایران می پردازم برای اولین مورد این شما و این هم دیدنیهای شیراز :
دروازه قرآن
اولین چیزی که زمان ورود به شیراز می بینین. قبلاً دروازه شهر بوده و یه قرآن هم توش بوده واسه کسانی که از زیرش رد میشدن، البته قرآن ش الآن تو موزه ی پارس هست، و خیابون اصلی هم از کنارش می گذره، اما به عنوان یه بنای تاریخی حفظ شده ...
آرامگاه خواجوی کرمانی
دقیقاً سمت راستِ دروازه قرآن، این آرامگاه هست. خواجوی کرمانی عارف و شاعر بوده و الآن آرامگاه ش (که تقریباً تو کوه هست) یه جای دیدنی محصوب میشه.
سمت چپ دروازه قرآن جایی هست به اسم کوهپایه و یه کوه هست که همه ش رُ پله گذاشتن ... حدود هفتصد تا پله ! و اون بالا به «گهواره ی دید»، یه سازه که خیلی قبل یه جا بوده واسه دیده بانی، می رسه. البته اگه تو نوروز بیاین شیراز، یکی از کارهایی که هر سال انجا میشه نورپردازی کوه ها هست (کل شیراز تو یه دره واقع شده، دور تا دورش کوه هست) و عصرها و شب ها، خصوصاً طرف های دروازه قرآن واقعاً قشنگ میشه.
حافظیه
میشه گفت معروف ترین جای شیراز! همیشه میشه دوستدارن و مردیدان حافظ رُ دید که کتاب حافظ دستشونه و دارن تفأل میزنن ... و البته یه جای خیلی قشنگ و شیک، با یه جو آروم واسه صبت های عاشقونه ...
یه زمانی بیست و چهار ساعته باز بود، اما بعد منهل شد ... شب های حافظیه خیلی قشنگه. خیلی ها به گرفتن مراد از حافظیه اعتقاد دارن و حوض هایی هست که بعد از بستن عهد، سکه ای رُ توش میندازن ... معمولاً کسی که مراد می گیره، به جز عهدی که با هم دارن، یه دیدار مجدد از حافظیه رُ هم واسه خودش در نظر می گیره ...
از نظر یه ایرانگردی شاید حافظیه و سعدیه مثل هم باشه، اما «حافظیه» از نظر هر شیرازی، یه جای آروم و دنج و همون طور که رو سربلیت ورودی نوشته «میعادگاه عشاق» هست. اما سعدیه یه جای عادی حساب میشه ... شاید به این دلیل باشه که حافظیه نزدیک چهارتا از دانشگاه های شیراز هست و سمت راستش تالار حافظ (یزرگ ترین تالار شهر) قرار داره، اما سعدیه، با وجود فاصله ی خیلی کم، تقریباً در منطقه ی پایین شهر قرار داره.
سعدیه
آرمگاه سعدی! از دو سال پیش که «روز سعدی» به رسمیت شناخته شد، ظاهر سعدیه خیلی عوض شد، زمین های اطراف رُ شهرداری خرید و الآن قبل از ورود به آرامگاهِ سعدی، یه بنا هست و آب رکنی شیراز از اونجا رد میشه ... باز هم شب سعدیه خیلی قشنگ تر هست.
شاه چراغ
آرامگاه احمدبن موسی برادر امام رضا ... دقیقاً مثل امام رضا، شدیداً عقیده دارن که مراد میده و نظر مردم رُ جواب میده. از نظر معماری و غیره هم جای قشنگیه.
ارگ کریمخانی
یه ارگ قدیمی که به عنوان یه اثر باستانی نگه داشته میشه، جنبه ی ایرانگردی داره.. البته پارسال (فقط همون یک بار!) رسیتال جاز و پیانو رُ اون تو برگزار کردن.
باغ گیاه شناسی ارم
جزو املاک دانشگاه شیراز محسوب میشه، یه باغ خیلی قشنگ خصوصاً تو اردی بهشت ماه.. با انواع گل ها.. البته به نظر من «باغ گل ها» ی اصفهان از بعضی جنبه ها مهم تر از «باغ ارم» هست. به جز محوطه ی تقریباً بزرگ باغ، یه ساختمان هم هست که زمانی دانشکده ی حقوق بود، اما بعد به عنوان اثر باستانی نگه ش داشتن ... اگه در حال تعمیر نباشه (که معمولاً هست) میشه ازش بازدید کرد.
نارنجستان قوام
«قوام» یه آدم مهم حکومتی (مثلِ خان مثلاً) بوده زمان قاجاریه و البته خیلی ثروتمند. نارنجستان دو تا ویژگی داره: اول یه باغ بزرگ که همه ی درخت هاش نارنج هست (البته تو بهار که «بهار نارنج» درمیاد و قشنگ میشه، واسه برداشتنِ «بهار»، اجازه ی بازدید ندارین. دوم هم ساختمانِ نارنجستان هست که دیوارها (و حتا سقف ش) نقاشی / آینه کاری شده و در نوع خودش بی نظیره.
باغ عفیف آباد
یه باغ قدیمی بزرگ دیگه ... از نظر شیرازی ها یه جای خلوت و خوب واسه قرار ملاقات ها هست. واسه توریست هم یه موزه وسط باغ هست (موزه ی اسلحه).
باغ جهان نما
این هم جزو باغ های قدیمی شیراز بوده، اما تازه یک ساله که بازسازی و قابل استفاده شده ... جای قشنگیه، خصوصاً اگه شب برین ... بازار وکیل
بازار معروف شیراز ..! یکی از قسمت های معروف ش «سرای مشیر» هست که چه از نظر معماری چه مغازه هاش، اون قسمت رُ از بقیه ی بازار جدا می دونن.
حمام وکیل
از نظر معماری جای مهمیه و همین طور تاریخی ... البته چند ساله شده رستوران سنتی ... در عین حال که حمام وکیل هم هست!
تخت جمشید
البته جزو شیراز نیست ... در اصل نزدیک مرودشت (از شهرهای اطراف شیراز) هست.
مناطق دیدنی دیگه ای که اطراف شیراز هست، آبشار مارگون و بهشت گمشده عروف ترین شون هستن.